SOOMAALIYA OO KA QEYBGELEYSA KULANKA URURKA IGAD EE JABUUTI.
(MUQAALKA)-URURKA IGAD.
(JIBOUTI/DJIBOUTI)-Wasiirka Arrimaha Dibadda iyo Iskaashiga Caalamiga ah ee Soomaaliya, Cabdisalaan Cabdi Cali, ayaa gaaray Jabuuti si uu u hoggaamiyo wafdiga Soomaaliya ee Kalfadhiga 74-aad ee aan caadiga ahayn ee Golaha Wasiirrada IGAD, kaasoo furmaya maanta Sebtembar 15, 2026, si wax looga qabto caqabadaha deg degga ah ee Nabadda iyo Amniga Gobolka. Shirkan ayaa isugu keenaya Wasiirrada arrimaha dibadda iyo wakiillo loo magacaabay oo ka socda waddamada xubnaha ka ah IGAD si ay dib ugu eegaan horumarka nabadda iyo amniga ee hadda jira, u qiimeeyaan dadaallada gobolka ee socda, iyo xoojinta hababka wadajirka ah ee loogu talagalay xasilloonida iyo iskaashiga Geeska Afrika oo dhan. Sida laga soo xigtay Xoghaynta IGAD, Golaha ayaa sidoo kale ka hadli doona arrimaha hay'adaha, oo ay ku jiraan arrimaha la xiriira hirgelinta iyo xoojinta Heshiiska IGAD, si loo taageero waajibaadka Hay'adda iyo horumarinta mudnaanta gobolka. Golaha ayaa la filayaa inuu soo saaro war-murtiyeed qeexaya natiijooyinka iyo go'aannada shirka.
CULEYSYADDA KA JIRA GOBOLKA:
Kalfadhiga Wasiirrada ayaa imanaya iyadoo Geeska Afrika uu wajahayo isku-darka dhibaatooyin. Suudaan waxay weli ku jirtaa dagaal sokeeye oo ba'an, geeddi-socodka nabadda ee jilicsan ee Koonfurta Suudaan ayaa weli wajahaya caqabado, Soomaaliya lafteeduna waxay dhex maraysaa xiisadaha siyaasadeed ee ka dhashay doorashooyinka dowladaha xubnaha ka ah federaalka iyo dagaalka socda ee ka dhanka ah AL-Shabaab . Kulanka ayaa sidoo kale daba socda ka bixitaanka Eritrea ee ururka iyo ansixinta heshiiskii dib loo eegay ee IGAD bishii Janaayo 2026, tallaabadaas oo gaartay heerkii laba meelood saddex meelood ee looga baahnaa in lagu hirgeliyo qaab-dhismeedka la cusbooneysiiyay. Ansixinta Soomaaliya ee heshiiska dib loo eegay waxay beddeshay dukumeentigii la aasaasay 1996 iyadoo la sameeyay qaab-dhismeed sharci oo la cusbooneysiiyay oo loogu talagalay iskaashiga gobolka ee ku saabsan nabadda, amniga, adkeysiga cimilada, kaabayaasha dhaqaalaha, caafimaadka, ganacsiga, iyo horumarinta bulshada [xigasho:12]. Xoghayaha Fulinta ee IGAD Workneh Gebeyehu wuxuu ku tilmaamay go'aanka Soomaaliya mid muujinaya "hoggaan go'aan leh" iyo xoojinta dadaallada ururka ee lagu xoojinayo isdhexgalka gobolka. Ururku wuxuu horey u muujiyay diyaar u ahaanshaha inuu la shaqeeyo Soomaalida qurbaha ku nool si ay u horumariyaan dalkooda , iyadoo Fathia Alwan, Agaasimaha Waaxda Caafimaadka iyo Horumarinta Bulshada ee IGAD, ay ka hadashay Shirka Caalamiga ah ee 10-aad ee Qurbajoogta Soomaalida oo ku saabsan suurtagalnimada ka qaybgalka qurbajoogta. IGAD waxay sidoo kale taariikh ahaan u ololeysay hoggaanka rayidka ee Khartoum , iyadoo Dr. Gebeyehu uu sheegay in ururku uu danaynayo xoojinta awoodda hay'adaha amniga iyo dhiirigelinta Soomaalida inay dhisaan hay'ado xooggan. Ka-qaybgalka ururku la leeyahay Soomaaliya ayaa loo mariyay xafiiska wakiilkiisa, iyadoo Wakiilka IGAD Maxamuud Kaarshe uu hore ula kulmay Safiirka Sweden ee Soomaaliya si uu ugala hadlo doorka muhiimka ah ee ururku ka qaadan karo gobolka iyo xoojinta iskaashiga ku aaddan yoolalka la wadaago.
ISHA-HUDSN INSTITUTE.