KENYA OO QABATAY DAROOGADII UGU BADNEED DIGNIINE DIRTAY.

(MUUQAALKA)-MAANDOORIYAHA LA QABTAY.

(NAIROBI/KENYA)-Kenya ayaa digniin cusub u dirtay ka ganacsiga daroogada caalamiga ah ee ka dhanka ah isticmaalka Xeebta si ay u noqdaan marin ay ku maraan daroogada ka dib markii hay'adaha amniga ay burburiyeen in ka badan hal tan oo Methamphetamine ah oo qiimihiisu yahay Sh8.2 bilyan. Xoghayaha Golaha Arrimaha Gudaha Kipchumba Murkomen ayaa Khamiista maanta ah kormeeray burburinta 1,036.044kg oo darooga ah oo ka dhacday Bamburi, Mombasa, iyadoo kiiska dambiga ah ee ka dhanka ah lix muwaadin oo Iiraaniyiin ah oo lagu eedeeyay inay ka ganacsanayeen shixnadda ay weli ka socdaan Maxkamadaha Sharciga ee Shanzu. Daroogooyinka waxaa laga soo helay markabka Mashaallah, kaas oo dacwad oogayaashu ay ku tilmaameen mid aan diiwaan gashanayn oo aan lahayn dal. Markabka waxaa lagu qabtay biyaha caalamiga ah intii u dhaxaysay Oktoobar 17 iyo 20, 2025. Lixda muwaadin ee Iiraaniyiinta ah kala ah”Jaseem Darzadeh Nia, Nadeem Jadgal, Hassan Baloch, Raheem Baksh, Imran Baloch iyo Imtiyaz Daryay” ayaa lagu soo oogay dacwad ah inay ka ganacsanayeen daroogada maandooriyaha taasoo ka hor imaanaysa Qodobka 4(a)(ii) ee Xeerka Daroogada Maandooriyaha iyo Maandooriyaha Dhimirka (Xakamaynta). Dacwad oogaha ayaa ku andacoonaya in lixdan qof, oo ay weheliyaan kuwa kale, ay shixnadda ku qaadeen Mashaallah ka hor inta aan markabka lagu qaban badda sare. Kiiska ayaa dhawaan gaaray heer difaac kadib markii Garsooraha Guud ee Shanzu Anthony Mwicigi uu go'aamiyay in dadka la eedeeyay ay haystaan ​​​​kiis ay ka jawaabaan. Go'aanka ayaa ka dambeeyay marag-fur ay sameeyeen 12 markhaati oo dacwad oogayaal ah iyo xiritaanka kiiska Gobolka. Garsoore Mwicigi ayaa ogaaday in dacwad oogayaashu ay sameeyeen kiis horudhac ah, kaasoo looga baahan yahay eedaysanayaasha inay is difaacaan sida ku cad Qodobka 211 ee Xeerka Habka Ciqaabta. Garsooraha ayaa sidoo kale xusay dabeecadda iyo baaxadda aan caadiga ahayn ee kiiska, oo ay ku jirto xaqiiqda ah in caddaymaha maxkamadda la horkeenay ay ka yimaadeen badweynta sare oo ay ku lug lahaayeen in ka badan hal tan oo methamphetamine ah. Murkomen wuxuu sheegay in qabsashada ay muujinayso muhiimadda ay leedahay hawlgallada ay sirdoonku hoggaaminayaan iyo iskaashiga u dhexeeya hay'adaha Kenya iyo la-hawlgalayaasha caalamiga ah. "Baaxadda khatarta iyo qiimaha iskaashiga ay sirdoonku hoggaamiyaan, hay'ado badan iyo kuwa caalamiga ah labadaba. Daawooyinkan waxaa loogu talagalay in lagu burburiyo nolosha. Waxaa loogu talagalay in lagu jiito carruurteenna, lagu jebiyo qoysaska loona maalgeliyo shabakadaha dambiyada. Laakiin tallaabadayada go'aan qaadashada awgeed, ma gaari doonto hal guri oo Kenyan ah," ayuu yiri Murkomen. Wuxuu intaas ku daray, "Waxaan maanta halkan isugu nimid si aan u aragno burburka daroogada ay qabteen hay'adaha amniga iyo kuwa kale ee fulinta sharciga. Munaasabaddan sidoo kale waa tijaabo dadaalladeenna hay'adaha badan." Murkomen wuxuu sheegay in Kenya aysan siin doonin jawi ammaan ah ganacsatada daroogada. "Dowladda Kenya, mowqifka Kenya waa mid cad. Ma jiri doonto meel ammaan ah oo lagu sameeyo, lagu tahriibiyo, lagu qaybiyo ama lagu iibiyo daroogada sharci darrada ah iyo khamriga sharci darrada ah dalkeenna," ayuu yiri. Wuxuu sheegay in Madaxweyne William Ruto uu hagayay hab cusub oo lagula dagaallamayo daroogada sharci darrada ah, oo ay ku jiraan fulinta gaarka ah, dacwad oogista, soo celinta lacagaha dambiyada, dhaqan celinta iyo ka hortagga. "Madaxweynuhu wuxuu faray dib-u-habayn go'an oo lagu sameeyo dagaalka ka dhanka ah daroogada sharci darrada ah. Tani waxay u baahan tahay xoojinta fulinta gaarka ah, xidhitaanka dadka maxkamadaha, soo celinta dakhliga ka soo gala dambiyada, ballaarinta dhaqan celinta iyo ka hortagga jiilka soo socda in lagu soo jiito isticmaalka daroogada," ayuu yiri Murkomen. Wasiirka ayaa sheegay in Wasaaradda Arrimaha Gudaha iyo Maamulka Qaranka ay fulinayso amarkan iyada oo adeegsanaysa barnaamij dawladeed oo hay'ado badan leh. "Wasaaradda Arrimaha Gudaha iyo Maamulka Qaranka waxay u dhaqan gelinaysaa amarkan barnaamij dawladeed oo dhan, ee maaha hawlgallo gooni ah. Taasi waa sababta aan u ammaanayo habka hay'adaha badan ee hadda jira," ayuu yiri. Hay'adaha ku lugta leh waxaa ka mid ah Adeegga Booliska Qaranka, Ciidamada Difaaca Kenya, Adeegga Sirdoonka Qaranka, NACADA, Xarunta Warbixinta Maaliyadda, Hay'adda Dakhliga Kenya, Xafiiska Heerarka Kenya, Hay'adda Ka-hortagga Been-abuurka, Hay'adda Soo Celinta Hantida, Xafiiska Agaasimaha Dacwadaha Dadweynaha iyo Adeegga Ilaalada Xeebaha Kenya. "Runtii, ma jirto hay'ad keliya oo burburin karta dambi ka gudba xuduudaha, nidaamyada maaliyadeed, warshadaha, tuulooyinka iyo goobaha internetka. Sidaa darteed wada shaqayntu maaha mid xushmad leh laakiin waa xeeladda aan doorannay," ayuu yiri Murkomen. Sidoo kale wuxuu shaaca ka qaaday in Dowladdu ay dib u eegis ku sameyneyso sharciyada xakameynaya maandooriyaha.

ISHA-EV.