MAXKAMAD HEER FEDERAAL AH OO DIB U DHIGTAY DHEGEYSIGA….
(MUQAALKA)-DADKII KU DHINTAY DIYARADII PAN AMERICAN 1988-KII.
(WASHINGTON/USA)-Garsoore heer Federaal ah oo Mareykan ah ayaa Isniintii dib u dhigay Maxkamadeynta nin Liibiyaan ah oo lagu eedeeyay inuu sameeyay bamkii burburiyay diyaaraddii Pan American ee dul maraysay Scotland sanadkii 1988, taasoo ey dhuinteen 270 qof, isagoo soo xiganaya caddeymo cusub. Xulista xeerbeegtida ee dacwadda Abu Cagila Moxammad Mascud, oo la sheegay inuu u shaqeynayay sirdoon dowladdii uu hoggaaminayay kaligii taliyihii Liibiya Mucammar Gaddafi intii u dhaxaysay 1973 iyo 2011, ayaa lagu waday inay bilaabato Arbacada. Garsoore Dabney Friedrich ayaa soo xigtay "caddayn cusub oo la helay" iyo "caddayn laga helay dalal kale" inay yihiin sababta dib loogu dhigay dacwadda. Ma jirin taariikh cusub oo maxkamadeyn ah oo la dejiyay, laakiin waxaa loo qorsheeyay dhageysiga maxkamadda 1-da Sebtembar si looga wada hadlo xaaladda kiiska. Mascud, oo ku jiray xabsiga Mareykanka tan iyo 2022, ayaa qirtay in uusan wax dambi ah ku lahayn dacwadaha la xiriira "burburinta diyaarad dhimasho keentay." Haddii lagu helo dambiga, wuxuu wajihi karaa xabsi daa'in. Diyaaradda Pan Am oo lambarkeedu ahaa 103, oo ku sii jeeday New York, ayaa la qarxiyay 38 daqiiqo ka dib markii ay ka kacday London, taasoo keentay in diyaaraddii ugu weyneyd ay dhulka ku dhacdo magaalada Lockerbie ee Scotland, burburkana uu ku faafo dhul ballaaran. Duqeynta oo ah weerarkii argagixiso ee ugu dhimashada badnaa abid ee ka dhaca Britain waxay dishay dhammaan 259 qof oo saarnaa, oo ay ku jiraan 190 Mareykan ah, iyo 11 qof oo dhulka joogay. Hal qof oo keliya ayaa ilaa hadda lagu helay dambi ah inuu ka dambeeyay qaraxaas. Laba qof oo lagu eedeeyay inay ka tirsan yihiin sirdoonka Liibiya Cabdelbasit AL-Megraxi iyo AL-Amin Khalifa Fhimah ayaa lagu soo oogay dacwad ku saabsan qaraxaas, waxaana Maxkamad Scotland ku taal Netherlands ku xukuntay. AL-Megraxi waxaa lagu helay dambi sannadkii 2001 wuxuuna ku qaatay toddobo sano xabsi Scotland ah. Fhimah waa la sii daayay. AL-Megraxi waxaa sii daayay mas'uuliyiinta Scotland sababo naxariis darro ah sannadkii 2009 isagoo la ildarnaa kansar dilaa ah. Wuxuu ku dhintay Liibiya sannadkii 2012, isagoo ilaalinaya inuu dambi lahayn. Dowladda Qadaafi ayaa si rasmi ah u qiratay mas'uuliyadda weerarkii 2003 waxayna bixisay $2.7 bilyan oo magdhow ah qoysaska dhibanayaasha. Ka dib markii Qadaafi uu dhacay 2011, baarayaal Mareykan ah iyo Scotland ah ayaa tagay Liibiya si ay u raadiyaan caddayn cusub oo ku saabsan kiiska. Warbaahinta Ingiriiska waqtigaas waxay aqoonsadeen Masud iyo Abdullah Senussi, madaxii hore ee sirdoonka Liibiya iyo seedigii Qadaafi, inay yihiin tuhmanayaal suurtagal ah. Baaritaanka ayaa dib loo furay sanadkii 2016 markii mas'uuliyiinta Mareykanka ay ogaadeen in Mas'uul la xiray ka dib markii uu dhacay Qadaafi, isla markaana uu mas'uuliyiinta cusub ee Liibiya u qirtay inuu ku lug lahaa qaraxa. Mascuud ayaa lagu xukumay 10 sano oo xabsi ah dalka Liibiya sanadkii 2015 ka dib markii lagu eedeeyay inuu isticmaalay bambooyin meel fog laga qarxiyay oo ka dhan ah xubnaha mucaaradka Liibiya sanadkii 2011, sida uu ku warramay wargeyska The New Yorker waqtigaas. Sida ku cad dukumentiyada maxkamadda Mareykanka, wuxuu sidoo kale qirtay inuu ku lug lahaa qaraxii Lockerbie, iyo sidoo kale weerar lagu qaaday goob lagu caweeyo oo ku taal Berlin sanadkii 1986, isagoo u sheegay mas'uuliyiinta Liibiya intii lagu jiray su'aalo weydiinta sanadkii 2012. Mascuud waxaa laga soo wareejiyay Liibiya loona wareejiyay Mareykanka sanadkii 2022-kii.
ISHA-AFP.
