GOLAHA SARE EE GARSOORKA CIRAAQ OO QAADAY TALAABOOYIN CUSUB.

(SAWIRKA)-GOLAHA SARE EE GARSOORKA CIRAQ.

(BAGHDAD/IRAQ)-Jimcada maanta ah,, ayuu Golaha Sare ee Garsoorka ee Ciraaq shaaca ka qaaday tallaabooyin cusub oo ey ku jiraan qaab-dhismeedka la dagaallanka musuq-maasuqa maaliyadeed iyo kan maamulka, kuwaas oo ay ku jiraan in heshiis lala gaaro Ra'iisul Wasaaraha si loo fududeeyo hababka sharciga ee ka dhanka ah eedaysanayaasha si iskood ah u soo celiya lacagaha la dhacay, iyadoo la sii wado dabagalka kuwa ku lugta leh kiisaska musuqmaasuqa ugu caansan iyo soo celinta lacagaha dadweynaha. Golaha ayaa ku sharraxay bayaan ay soo saareen in siyaasaddooda ku aaddan arrimaha la-dagaallanka musuqmaasuqa ay ku salaysan tahay laba ujeedo oo waaweyn: marka hore, in dambiilayaasha dambiyada musuqmaasuqa maaliyadeed iyo kuwa maamul lagula xisaabtamo, iyo marka labaad, in la soo ceshado lacagaha dawladda. Goluhu wuxuu ku nuuxnuuxsaday in gaaritaanka yoolka labaad ay mararka qaar u baahan karto fududeynta hababka sharciga ama ciqaabaha ka dhanka ah eedeysanayaasha, iyadoo la raacayo qodobbada dastuurka iyo sharciga. Golaha ayaa ku dhawaaqay in heshiis lala gaaray Ra'iisul Wasaaraha si loo fududeeyo tallaabooyinka ka dhanka ah kuwa si iskood ah u soo celiya lacagaha musuqmaasuqa, iyagoo carabka ku adkeeyay in "habraacyada sharciga ay sii socon doonaan oo ka dhan ah Xoghayihii hore ee Wasaaradda Saliida, Cadnan AL-Jumayli, iyo kuwa lagu eedeeyay kiiska warshadaha saliidda." Golaha ayaa sidoo kale shaaca ka qaaday in amar la soo saaray si looga shaqeeyo sidii Noor Zuhayr, oo ahaa eedaysanihii ugu weynaa ee kiiska "Xatooyada Qarniga", loogu celin lahaa Ciraaq, ka dib markii lagu xukumay isagoo maqan toban sano oo xabsi ah, iyadoo la xusay in isla kiiskaas lagu soo celiyay lacag u dhiganta $280 milyan. Golaha ayaa sharraxay in ay baaritaan ku sameeyeen ra'iisul wasaaraha muddadii uu xilka hayay ee "xatooyada qarniga", ka hor inta aan la xirin baaritaanka ka dhanka ah sababo la xiriira caddayn ku filan oo aan la helin. Waxa kale oo uu ku dhawaaqay in lala wareegay hantida ma-guurtada ah iyo hantida la guuri karo ee gudaha Ciraaq iyo Gobolka Kuwayt oo ay lahaayeen tiro maxaabiis ah oo hadda ku jira xabsiyada. Xariggii loo geystay Ku-xigeenka Wasiirkii hore ee Wasaaradda Saliidda Adnan al-Jumaili bishii Maajo ee la soo dhaafay ayaa horseeday in la shaaciyo shabakad musuqmaasuq oo ballaaran, ka dib markii uu qirtay inuu ku lug lahaa xildhibaanno, mas'uuliyiin iyo ganacsato. Waxaa xigay weeraro isdaba joog ah oo ay qaadeen ciidamada amniga, taasoo keentay in la xiro ilaa 67 qof, kuwaas oo badankood ahaa xildhibaanno, saraakiil, iyo ganacsato. Ciraaq waxay ku tiirsan tahay saliidda si ay u bixiso qiyaastii 90% dakhligeeda maaliyadeed, halka ay weli ku jirto kaalinta ugu hooseysa ee tusmooyinka musuqmaasuqa adduunka, taasoo ka dhigaysa qaybta saliidda mid ka mid ah bartilmaameedyada ugu caansan ee shabakadaha musuqmaasuqa sannado badan. Sida laga soo xigtay qiyaaso aan rasmi ahayn, musuqmaasuqa Ciraaq wuxuu ku kacay qiyaastii $500 bilyan tan iyo 2003, halka khubaradu ay tilmaamayaan in musuqmaasuqu uu cunayo ku dhawaad ​​​​saddex meelood meel dakhliga saliidda. Ka hor inta uusan bilaaban dagaalka Iiraan iyo xiritaanka Gacanka Hormuz, dakhliga Ciraaq ka soo xarooda dhoofinta saliidda wuxuu u dhexeeyay $6 bilyan ilaa $7 bilyan bishii, iyadoo mugga dhoofinta uu ka badan yahay 100 milyan oo fuusto bishii, sida laga soo xigtay xogta Wasaaradda Saliidda Ciraaq.

ISHA-AA.