SAFIIRKA UK U FADHIYA ADDIS OO KA HADLAY DAMACA ITOOBIYA EE BIYAHA BADDA.

(SAWIRKA)-SAFIIRKA UK EE ITOOBIYA.

(ADDIS ABABA)-Safiirka Boqortooyada Ingiriiska u fadhiya Itoobiya, Darren Welch, ayaa sheegay in himilada Itoobiya ee ah inay hesho marin u helidda dekedaha si ay u gaarto dhaqaalaheeda sii kordhaya ay tahay mid la fahmi karo, waana in wax laga qabtaa iyada oo loo marayo wadahadal nabadeed. Wareysi uu dhawaan siiyay Pulse of Africa , Danjire Welch wuxuu yiri: "Markaa, waxaan ka imid waddan leh 51 dekedood oo waaweyn iyo in ka badan 120 dekedood oo kale. Markaa waxaan arrintan ula dhaqmaa si is-hoosaysiin ah," ayuu yiri. "Dabcan, Boqortooyada Midowday (UK) waa waddan ganacsi oo weyn oo ku takhasusay badmaaxiinta, oo leh xididdo qoto dheer oo ku saabsan dhaqankeeda badda iyo badda. Markaa waxaan fahamsanahay rabitaanka ah in lala xiriiro adduunka si loo helo ganacsi," ayuu yiri safiirku. Hadda, dad badan ayaa ku boorinaya dhinacyada gobolka inay ka qayb qaataan wadahadallo wax dhisaya oo nabad ah si wax looga qabto baahida sii kordheysa ee Itoobiya ee ku aaddan helitaanka dekedaha. Danjire Welch ayaa ku celceliyay mowqifka Ra'iisul Wasaare Abiy Axmed iyo dowladda Itoobiya, kuwaas oo si joogto ah u adkeeyay wadaxaajoodka inay tahay wadada ku habboon ee loo mari karo. "Sida Ra'iisul Wasaaraha iyo dowladduba sheegeen, ujeeddada waa in lagu gaaro wadahadal iyo wadahadallo nabadeed," ayuu xusay. Wuxuu sidoo kale ku dhiirrigeliyay dhammaan dhinacyada inay diiradda saaraan dadaallada lagu doonayo in lagu ilaaliyo xasilloonida Geeska Afrika. Ka dib markii ay lumisay marin toos ah oo ay u gasho badda sannadkii 1993, Itoobiya waxay tan iyo markaas si weyn ugu tiirsanayd dekedaha deriska la ah ganacsigeeda caalamiga ah. Inkastoo uu yahay dalka labaad ee ugu dadka badan Afrika, haddana waddanku wuxuu sii waday koboc dhaqaale oo degdeg ah, iyadoo ballaarinta wax soo saarka iyo dhoofinta beeraha ay kordhisay baahida loo qabo marin-u-helka badda oo la isku halleyn karo oo kala duwan. Iyadoo la saadaalinayo in tirada dadka ay kor u dhaafeyso 150 milyan sanadaha soo socda, wadada horumarinta Itoobiya ayaa xoojisay wadahadallada ku saabsan sidii loo heli lahaa marinnada badda ee waara. Dhanka kale, xeebta ka bilaabata Massawa ilaa Muqdisho waxay ku fidsan tahay qiyaastii 5,000 oo kiiloomitir oo ku teedsan Badda Cas iyo Badweynta Hindiya, taasoo u adeegta waddamada tirada dadka ay aad u yar tahay. Danjire Welch ayaa sheegay in waddankiisu uu fahmayo aragtida Itoobiya. "Waan fahmi karaa sababta waddan weyn oo Itoobiya ah oo dhaqaalihiisu sii korayo uu u doonayo inuu kala duwanaado marin u helidda dekedaha ganacsiga," ayuu yiri. Ra'iisul Wasaare Abiy Ahmed ayaa si isdaba joog ah u carabka ku adkeeyay in raadinta Itoobiya ee marin-u-helka badda ay ku saleysan tahay wadahadallo nabadeed iyo faa'iido wadaag ah. Dowladdu waxay muujisay furfurnaan ku aaddan heshiisyada ku salaysan mabaadi'da bixinta iyo qaadashada, oo ay ku jiraan iskaashiga dhaqaalaha, iskaashiga maalgashiga, iyo qaab-dhismeedka saamiyada suurtagalka ah ee hantida qaranka ee istaraatiijiga ah sida Diyaaradaha Itoobiya ama Biyo-xidheenka Weyn ee Dib-u-soo-nooleynta Itoobiya, iyo sidoo kale habab kale oo cusub oo ay ku heshiiyeen dowladaha madaxbannaan. Boqortooyada Ingiriiska ayaa sidoo kale ku hawlan hindisayaal wax ku ool ah oo loogu talagalay xoojinta isku xirka dekedaha Itoobiya. "Dhab ahaantii, Boqortooyada Midowday (UK) waxay taageeraysaa shaqada Dekedda Berbera waxayna taageeraysaa heshiis gaadiid oo gaadiid ah si loo hubiyo in alaabtu si fudud ugu dhex mari karto dekeddaas iyo Itoobiya," ayuu yiri Danjire Welch. Dekedda Berbera ayaa si isa soo taraysa loogu arkay inay tahay marin ganacsi oo kale oo Itoobiya u furan. Isagoo dib u xaqiijinaya mowqifka UK, safiirku wuxuu ku soo gabagabeeyay: "Waannu fahamsannahay rabitaanka, waxaan ka nimid dhaqan qoto dheer oo ku saabsan badmaaxnimada iyo ganacsiga caalamiga ah, laakiin waxaan had iyo jeer ku doodi lahayn in khilaaf kasta, xiisad kasta, waa in si nabad ah looga wada xaajoodaa."

ISHA-ENA.